ေဆာင္းပါး — မတ္ ၁၅၊ ၂ဝ၁၃

ဆိုက္ဘာ လက္နက္မ်ား အသံုးခ်ေရး အတြက္ လွ်ိဳ႕ဝွက္ ေဆြးေႏြးပြဲတစ္ရပ္ အေမရိကန္တြင္ ျပဳလုပ္သည္။ ထိုေဆြးေႏြးပြဲမွ ေနာက္ဆံုးထြက္လာ သည့္အေျဖက ဆိုက္ဘာ တိုက္ခိုက္မႈ ရွိလာခဲ့လွ်င္ လက္ဦးမႈ ရယူ တိုက္ခိုက္ေရး အတြက္ သမၼတအိုဘားမား တြင္ အမိန္႔ေပးႏိုင္ခြင့္ရွိသည္ဆိုတာ သာျဖစ္သည္။ ႏိုင္ငံျခားတိုင္းျပည္မ်ား မွ ဒီဂ်စ္တယ္ တိုက္ခိုက္မႈမ်ား ရွိေနသည္ဟူေသာ ခိုင္ခိုင္မာမာ အေထာက္ အထား တစ္ရပ္ရရွိခဲ့ပါက ထိုသို႔ တိုက္ခိုက္ မည္ျဖစ္သည္။

ၿပီးခဲ့သည့္ သီတင္းပတ္မ်ား အတြင္း ေဆာင္ရြက္ခဲ့သည့္ ဆိုက္ဘာ တိုက္ခိုက္မႈႀကီးမ်ားကို စစ္ေရးအရ ခုခံကာကြယ္ေရး သို႔မဟုတ္ လက္ တံု႔ျပန္ေရးအစီအစဥ္မ်ား ခ်မွတ္ႏိုင္ ေရး စီစဥ္မႈမွေန၍ ထိုဆံုးျဖတ္ခ်က္ ေပၚထြက္လာတာပင္။

ထို႔ျပင္ ႏိုင္ငံျခား ကြန္ပ်ဴတာ ကြန္ရက္မ်ားအတြင္း အေမရိကန္အား တိုက္ခိုက္ႏိုင္သည့္ အရိပ္လကၡဏာရွိ၊ မရွိ ေထာက္လွမ္းေရး အဖြဲ႕မ်ားက မည္သို႔စစ္ေဆးၾကမလဲ။ ထိုသို႔ တိုက္ခိုက္မည့္ အရိပ္လကၡဏာ ရွိေၾကာင္း ေတြ႕ရၿပီး သမၼတ၏ ခြင့္ျပဳခ်က္လည္း ရရွိပါက စစ္ေၾကညာျခင္း မရွိေသးသည့္တိုင္ ဖ်က္ဆီးေရးကုတ္ (ၫႊန္ၾကားခ်က္မ်ား) ကို သူတို႔ကြန္ရက္ အတြင္း မည္သို႔ ထည့္သြင္းၾကမလဲ။ ဒါေတြကို ေျဖ ရွင္းမည့္ မူဝါဒမ်ားလည္း ခ်မွတ္ ထားၿပီး ျဖစ္ေနၿပီ။

ထိုအစီအစဥ္မ်ားက ထိပ္တန္း လွ်ိဳ႕ဝွက္ခ်က္ကိစၥမ်ားျဖစ္သည္။ အဘယ္မွ်အေရးႀကီးသလဲဆိုေသာ္ လူမဲ့ ဒ႐ုန္း တိုက္ခိုက္ေရး ေလယာဥ္မ်ား ထိန္းခ်ဳပ္သည့္ အစီအစဥ္မ်ား နည္းတူ အေရးႀကီးသည္။ မစၥတာ အိုဘားမား၏ အၾကမ္းဖက္မႈႏွိမ္နင္း ေရးဆိုင္ရာ အႀကံေပးအရာရွိခ်ဳပ္ႏွင့္ စီအိုင္ေအကို တာဝန္ယူဖို႔ သမၼတက နာမည္စာရင္း တင္သြင္းထားသူ ဂြ်န္အိုဘရင္နန္က ဒ႐ုန္းကိစၥအျပင္၊ ဆိုက္ဘာ စစ္ေရးကိစၥပါ ကိုင္တြယ္ေနသည္။ ထိုကိစၥ ႏွစ္ခုလံုး အတြက္ အစိုးရ၏ မူဝါဒမ်ား ခ်မွတ္ေရးမွာ မစၥတာဘရင္နန္က အဓိက တာဝန္ယူလ်က္ ရွိေနသည္။ လတ္တေလာ မွာ ထိုကိစၥႏွစ္ခုလံုးက အေမရိကန္ စစ္မက္အေဆာက္အအံု၏ အသစ္ ဆန္းဆံုးႏွင့္ ႏိုင္ငံေရးအရ အကဲဆတ္ဆံုး လက္နက္မ်ားျဖစ္၍ေနသည္။

ဆိုက္ဘာ စစ္လက္နက္ တပ္ဆင္ေရးက လက္ရွိကမၻာ့လက္နက္ၿပိဳင္ ပြဲေတြထဲမွာ ေနာက္ဆံုးေပၚ အျဖစ္ဆံုးႏွင့္ အ႐ႈပ္ေထြးဆံုး လက္နက္ၿပိဳင္ပြဲ ျဖစ္မည္ထင္သည္။ ပင္တာဂြန္က “ဆိုက္ဘာ စစ္ဌာနခ်ဳပ္သစ္”တစ္ခု ပင္ တည္ေထာင္ ထားသည္။ ကြန္ပ်ဴတာ ကြန္ရက္ စစ္ဆင္ေရးကလည္း စစ္သံုးစရိတ္ ပို၍ပို၍ ထိုးတက္သြားဖို႔ ရွိေနသည့္ အသံုးစရိတ္ေခါင္းစဥ္ အနည္းငယ္ကေလးထဲမွာ ပါဝင္ေနေသာ အသံုးစရိတ္ေခါင္းစဥ္ တစ္ခုပင္။ ဆိုက္ဘာမူဝါဒသစ္ မ်ားက ဆယ္စုႏွစ္ တစ္ခုစာရွိေနသည့္ အၾကမ္းဖက္မႈ ႏွိမ္နင္းေရး မူဝါဒ အေတြ႕အႀကံဳ မ်ား အေပၚ အေျခခံထားသည္ဟု အရာရွိမ်ားက ေျပာၾကသည္။ အထူးသျဖင့္ ဆိုက္ဘာ လက္နက္မ်ား ျဖန္႔က်က္ေရးႏွင့္ ပတ္သက္ၿပီး စစ္တပ္ ႏွင့္ ေထာက္လွမ္းေရး အဖြဲ႕အစည္း မ်ားအၾကား လုပ္ပိုင္ခြင့္မ်ား တိတိက်က် ပိုင္းျခား သတ္မွတ္ရာမွာ ထိုကဲ့သို႔ အၾကမ္းဖက္မႈ ႏွိမ္နင္းေရး မူဝါဒမ်ား အေပၚ အေျခခံထားျခင္း ျဖစ္သည္။

လက္ရွိစည္းကမ္းခ်က္မ်ားအရ အာဖဂန္နစၥတန္ကဲ့သို႔ အေမရိကန္က စစ္ေရးအရ ေဆာင္ရြက္ေနသည့္ ႏိုင္ငံ ေတြမွာ စစ္တပ္က အၾကမ္း ဖက္မႈႏွိမ္နင္းေရး ကို ေပၚေပၚ ထင္ထင္ လုပ္ေဆာင္ႏိုင္ခြင့္ ရွိသည္။ သို႔ ေသာ္ ပါကစၥတန္ႏွင့္ ယီမင္တို႔ ကဲ့သို႔ စစ္မက္ျဖစ္ပြားရာေဒသမဟုတ္ သည့္ေနရာမ်ားမွာေတာ့ ဒ႐ုန္းတိုက္ခိုက္မႈ မ်ားႏွင့္ ကြန္မင္ဒို စစ္ဆင္ေရးမ်ားကို လွ်ိဳ႕ဝွက္ လုပ္ကိုင္ခြင့္သာ ရွိသည္။ ထိုသို႔ လုပ္ကိုင္ခြင့္ကလည္း ေထာက္လွမ္းေရး အဖြဲ႕အစည္းမ်ားတြင္သာ ရွိသည္။ ဒီလို သိုသိုသိပ္သိပ္ လုပ္သည့္ ၾကားမွပင္ အႀကီးအက်ယ္ ကန္႔ကြက္မႈ ေတြႏွင့္ ရင္ဆိုင္ရတတ္ ေသးသည္။

မစၥတာအိုဘားမားက ဆိုင္ဘာ လက္နက္မ်ား သံုးစြဲေရးအတြက္ ခြင့္ျပဳခဲ့ဖူးေၾကာင္း သိရ၏။ သူသမၼတ ျဖစ္စတြင္ ျဖစ္သည္။ အီရန္ႏိုင္ငံ ႏ်ဴကလီးယား သန္႔စင္ေရး စက္႐ံုမ်ား ကို ဆိုက္ဘာ တိုက္ခိုက္မႈေတြ တိုးျမႇင့္ ေဆာင္ရြက္ဖို႔ အမိန္႔ေပးဖူးသည္။ ထို စစ္ဆင္ေရးကို “အိုလံပစ္ ကစားပြဲမ်ား” ဟု စကားဝွက္ အမည္ေပး ထား သည္။ သမၼတ ေဂ်ာ့ခ်္ဒဗလ်ဴဘြတ္ရွ္ လက္ထက္တြင္ ပင္တာဂြန္မွ စတင္ေဆာင္ရြက္ခဲ့ေသာ စစ္ဆင္ေရး  ျဖစ္ၿပီး ေနာက္ပိုင္းတြင္ အမ်ိဳးသား လံုၿခံဳေရးအဖြဲ႕က လက္ေျပာင္းယူခဲ့ သည္။ အမ်ိဳးသား လံုၿခံဳေရးအဖြဲ႕က လွ်ိဳ႕ဝွက္စစ္ဆင္ေရးေဆာင္ရြက္ရန္ အမိန္႔ေပးႏိုင္သည့္ သမၼတ၏ အာဏာ စက္ေအာက္တြင္ရွိသည့္ အႀကီးဆံုး ေထာက္လွမ္းေရး အဖြဲ႕ပင္။

ေျပာရလွ်င္ ဆိုက္ဘာ တိုက္ခိုက္ေရး စည္းကမ္းခ်က္မ်ား သတ္မွတ္ေရးေဆာင္ ရြက္ေနတာ တစ္ႏွစ္ေက်ာ္ ရွိေနၿပီ။ သို႔ေသာ္ အစိုးရက ဆိုင္ဘာ လက္နက္မ်ား သံုးစြဲမႈကို ထိန္းထိန္း သိမ္းသိမ္းေဆာင္ရြက္ရန္ ဆႏၵ ရွိေနသည္ဟု အစိုးရ အရာရွိတစ္ဦး က ေျပာသည္။

အီရန္အေပၚ တိုက္ခိုက္မႈမ်ား ကိုပဲၾကည့္။ သြားေရာက္ ဗံုးမႀကဲဘဲ၊ ဖ်က္ဆီးေရးသမားမ်ား မေစလႊတ္ဘဲ၊ တိုင္းျပည္ တစ္ျပည္၏ အေျခခံ အေဆာက္အအံုမ်ားကို ဖ်က္ဆီး၍ ရတာ ေပၚလြင္ေနသည္။

အဓိကပစ္မွတ္က စစ္ဘက္ ပစ္မွတ္မ်ားျဖစ္သည္ဆိုေသာ္လည္း တိုင္းျပည္၏ ဓာတ္အားလိုင္းမ်ား၊ ဘ႑ာေရး စနစ္ႏွင့္ ဆက္သြယ္ေရး ကြန္ရက္မ်ားကို ခ်ံဳးခ်ံဳးက်ၿပိဳလဲ သြားေအာင္လုပ္ႏိုင္သည္။ ဒီထက္ ပိုလို႔ဆိုးတာက အၾကမ္းဖက္သမား ေတြ၊ ရာဇဝတ္ေကာင္အုပ္စုေတြက ပင္မႏိုင္ငံရင္း၏ အမည္နာမကို မေျပာဘဲ ဝင္ေရာက္ တိုက္ခိုက္လာတာမ်ိဳးပဲျဖစ္သည္။ ဒီအခါမွာ အဓိက လက္သည္တရားခံက မည္သူ မည္ဝါပါဆိုတာ ေျပာဖို႔ အလြန္ခက္ သြားတတ္သည္။ ထို႔ေၾကာင့္ ဆိုက္ဘာ ၿခိမ္းေျခာက္မႈ ဆိုတာ ဘီလ်ံႏွင့္ ခ်ီသည့္ ပိုက္ဆံကိုပဲ ျမင္ေယာင္ၿပီး ပံုႀကီးခ်ဲ႕တတ္ၾကသည့္ ေလာဘရမၼက္ ႀကီးသူတို႔၏ “လက္ခုပ္ထဲမွေရ” ျဖစ္ေနသည္ ဟု ေျပာၾကျခင္း ျဖစ္သည္။

ဆိုက္ဘာ လက္နက္မ်ားက ႏ်ဴကလီးယား လက္နက္ေလာက္ စြမ္းအားႀကီးလွတာေၾကာင့္ ကာကြယ္ေရး ဦးစီးခ်ဳပ္၏ အမိန္႔အရသာ ဆိုက္ဘာလက္နက္မ်ား သံုးစြဲေရး ကို ေဆာင္ရြက္ရန္ အစိုးရအရာရွိမ်ားက အေဆာတလ်င္ ဆံုးျဖတ္ခဲ့ၾကျခင္း ျဖစ္သည္ဟု အေမရိကန္ အစိုးရအရာရွိ တစ္ဦးက ေျပာသည္။

“သမၼတထက္ အဆင့္နိမ့္တဲ့ သူက ဆံုးျဖတ္လိုက္ရတဲ့ ဆိုက္ဘာ စစ္ဆင္ေရးဆိုတာ ျဖစ္ေတာင့္ျဖစ္ခဲပါ” ဟု ထိုအရာရွိက ဆိုသည္။ ဆိုလိုသည္မွာ ဗိုင္းရပ္စ္တစ္ခုက လ်င္ျမန္စြာ ကူးစက္ေနသည္ဆိုဦး၊ အေမရိကန္ အေျခခံ အေဆာက္အအံု အတြင္းမွာ ဆိုက္ဘာ တိုက္ခိုက္မႈတစ္ခုကို ေထာက္လွမ္းသိရွိ႐ံုမွ်ျဖင့္ အလိုအေလ်ာက္ လက္တံု႔ျပန္မည္ မဟုတ္ ဟု ဆိုျခင္းျဖစ္သည္။

စည္းမ်ဥ္းစည္းကမ္းမ်ားက ႏွစ္ႏွစ္ေက်ာ္အခ်ိန္ယူေရးဆြဲေနခဲ့ရာ မွ အေမရိကန္ကုမၸဏီႀကီးမ်ားႏွင့္ အဓိက အေျခခံ အေဆာက္အအံုမ်ား ေျဗာင္းဆန္ေအာင္ ဆိုက္ဘာ တိုက္ခိုက္တာ ခံေနရသည့္ ယခုလိုအခ်ိန္ က်မွ ထြက္ေပၚလာၾကျခင္းျဖစ္ သည္။ ဆိုက္ဘာတိုက္ခိုက္မႈေၾကာင့္ အေမရိကန္ ဓာတ္အားေပးစက္႐ံုတစ္ခု (ဘယ္စက္႐ံုလဲ ဆိုတာေတာ့  ေျပာမထားေပ) က သီတင္းပတ္ေပါင္း မ်ားစြာ ရပ္ဆိုင္းခဲ့ရသည္ဟု ျပည္တြင္း လံုၿခံဳေရးဌာနက မၾကာမီက ေၾကညာခဲ့သည္။ The New York Times သတင္းစာႀကီး ကလည္း တ႐ုတ္ျပည္ မွလာသည့္ တိုက္ခိုက္မႈကို ၄ လ ေက်ာ္ ခံစားခဲ့ရသည္ဟု ေျပာသည္။  The Wall Street Journal ႏွင့္  The Washington Post သတင္းစာတို႔က သူတို႔လည္း အလားတူ တိုက္ခိုက္ခံ ရေၾကာင္း ေျပာၾကသည္။

“သူတို႔က ဒီအေၾကာင္းကို ေျပာ႐ိုးေျပာစဥ္ ေျပာေနၾကေပမယ့္ ကြ်န္ေတာ္တို႔က ဆိုက္ဘာတိုက္ခိုက္ မႈေတြႏွင့္ ပတ္သက္ၿပီး ဘာလုပ္ၾက မွာလဲ။ အေရးႀကီးဆံုးျဖစ္ေန တာက “တ႐ုတ္ျပည္နဲ႔ပတ္သက္ၿပီး ကြ်န္ေတာ္တို႔ ဘာေတြ လုပ္ၾကမွာလဲ” ဟု  Council on Foreign Relations မွ အထက္တန္းပညာရွင္ တစ္ဦးကေျပာသည္။ “ဒီကိစၥနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး တိုင္းျပည္ ႏွစ္ျပည္ၾကားမွာ ေဆာင္းပါးရိပ္ေျခ အျပဳအမႈေတြ ေပၚထြက္လာေနၿပီ” ဟု သူက ေျပာသည္။

ႏိုင္ငံတကာ ဥပေဒအရ တိုင္းျပည္တစ္ျပည္က မိမိကိုယ္မိမိ ၿခိမ္း ေျခာက္မႈမ်ားမွ ကာကြယ္ပိုင္ခြင့္ ရွိသည္။ အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စုက ထိုအယူအဆကို က်င့္သံုးလ်က္ လက္ဦးမႈ ရယူတိုက္ခိုက္ဖို႔ စီစဥ္ျခင္းျဖစ္သည္။

လက္ဦးမႈ ရယူတိုက္ခိုက္ျခင္းကလည္း အမ်ားအားျဖင့္ အေမရိကန္တြင္ အျငင္းပြားစရာ ဥပေဒေရးရာ အယူအဆ တစ္ရပ္ျဖစ္ေန တတ္သည္။ ၂၀၁၃ ခုႏွစ္က အီရတ္ႏိုင္ငံသို႔ ဝင္ေရာက္ တိုက္ခိုက္စဥ္က သမၼတ ဘြတ္ရွ္က ထိုအခ်က္ကို အဓိက အေၾကာင္းျပခ်က္အျဖစ္ အသံုးျပဳ ခဲ့ဖူးသည္။ ထိုစဥ္က အီရတ္ႏိုင္ငံတြင္ အဖ်က္ စြမ္းအားႀကီးမားေသာ လက္နက္မ်ား ပိုင္ဆိုင္ထားသည္ ဟူေသာ ေထာက္လွမ္းေရး သတင္းမွားကို အေၾကာင္း ျပဳကာ ထိုကဲ့သို႔ ေျပာဆိုခဲ့ျခင္း ျဖစ္သည္။ ဆိုက္ဘာစစ္ပြဲမွာ ၾကေတာ့ လက္ဦးမႈ ရယူတိုက္ခိုက္ျခင္းက ပို၍ ျပႆနာမ်ားႏိုင္သည္။ ဥပမာ ႏိုင္ငံတစ္ႏိုင္ငံက ထိုကဲ့သို႔ တိုက္ခိုက္မႈ ခံရၿပီဆိုပါက ထိုႏိုင္ငံက သူ႔မွာ ဘာအျပစ္ ရွိလို႔လဲဟု ျပန္၍ ေျပာေတာ့မည္။ ဒီအခါ တိုက္ခိုက္မႈအတြက္ အေၾကာင္းျပခ်က္ လည္း ေရစုန္ေမ်ာရေပေတာ့ မည္ေပါ့။

“ခင္ဗ်ားက အဖ်က္စြမ္းအား ႀကီး ကြန္ပ်ဴတာကုတ္ အႏၱရာယ္ ေကာင္ကို တိုက္ခိုက္တာပါလို႔ တစ္ကမၻာလံုးက လက္ခံ လာေအာင္ ဘယ္လို အေထာက္အထားျပမလဲ” ဟု အထက္တန္း အရာရွိတစ္ဦးက ေျပာသည္။

Ref:Broad Powers seem for Obamai in Cyberstrikes by DAVIDE. SANGER and THOMSHANKER

ေစာလ်

ဆက္စပ္သတင္းမ်ား

ေလဆိပ္ေရာက္တုိင္း ဂုဏ္ယူေနပါ

ေလဆိပ္ေရာက္တုိင္း ဂုဏ္ယူေနပါ

ရန္ကုန္၊ ဇန္နဝါရီ ၃၁၊ ၂၀၁၇
ပြင့္ေသာပန္းတို႔ လန္းေစဖို႔

ပြင့္ေသာပန္းတို႔ လန္းေစဖို႔

ရန္ကုန္၊ ဒီဇင္ဘာ ၈၊ ၂၀၁၆

သတင္းမွ်ေဝရန္

About Author

စာဖတ္သူ မွတ္ခ်က္မ်ား (၀)

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

*